نشستی برای آغاز ثبت جهانی زیویه / طرح احداث موزه در سقز جدیتر شد
نشست تخصصی ثبت جهانی محوطه باستانی زیویه عصر روز گذشته در سقز برگزار شد؛ نشستی که با تبلیغات گسترده شهرداری همراه بود، اما بهدلیل ماهیت تخصصی، عموم مردم از آن استقبال نکردند و بیشتر با حضور کارشناسان میراثفرهنگی، مدیران استانی و شهری و پژوهشگران برگزار شد. این نشست بیشتر بر ضرورت ثبت مستقل زیویه و نیز احداث موزه در سقز پیش رفت.
پس از یک هفته تبلیغات گسترده، جلسه تخصصی «ثبت جهانی زیویه» توسط شهرداری سقز برگزار شد. با وجود دعوت عمومی، ماهیت تخصصی برنامه سبب شد استقبال مردمی کم باشد. در مقابل، حضور رئیس موزه ملی ایران، نماینده سقز و بانه در مجلس، مدیرکل میراثفرهنگی، پژوهشگران، علاقهمندان به تاریخ و اعضای شورای شهر، ترکیب اصلی شرکتکنندگان را تشکیل داد.
سخنرانان در سخنرانیهای فردی و پنل تخصصی، بر ثبت جهانی زیویه بهعنوان یک اثر مستقل نه ذیل محور مانایی، تأکید کردند. آنها مسیر جهانی شدن این محوطه را اگرچه امیدبخش، اما سخت و نیازمند اقدامات ترکیبی همچون مرمت، مستندسازی، ایجاد راههای دسترسی، پیگیری اداری و جذب اعتبارات دانستند.
آنگونه که طالبی، مدیرکل میراث فرهنگی استان عنوان کرد ثبت جهانی زیویه یک روند نه غیرممکن بلکه سخت و چند ساله است و لازم رسیدن به آن نقطه اقدامات ترکیبی ازجمله پیگیری اداری، ایجاد دسترسی، مرمت، مستندسازی، توجیه علمی و معیارهای فنی است.
یکی از موضوعات برجسته نشست، ضرورت ساخت موزه باستانشناسی در سقز بود؛ شهری که بیش از یک قرن با کاوشها و یافتههای ارزشمند باستانی گره خورده است. اعلام واگذاری زمینی از سوی یکی از شهروندان برای ساخت موزه از نکات امیدبخش برنامه بود، هرچند هنوز زمان عملیاتی شدن این وعده مشخص نیست.
محسن بیگلری، نماینده سقز و بانه، در سخنان خود ضمن انتقاد از عملکرد میراثفرهنگی استان و شهرستان، خواستار توجه ویژه به زیویه و ثبت مستقل آن شد. او همچنین از پیگیریهای خود در حوزههایی مانند فرودگاه و جاده سقز–بانه دفاع کرد و گفت که طرح این موارد تبلیغاتی نیست، بلکه وظیفه نمایندگی اوست.
شهردار و رئیس شورای شهر سقز در سخنان جداگانه، بیشتر بر عملکرد چندساله خود و برنامههای باقیمانده شورای ششم تأکید کردند؛ موضوعی که نشان میداد این نشست برای مدیریت شهری فرصتی جهت برجستهکردن اقدامات خود و احتمالا تبلیغات برای ماههای پیشرو بوده است.
نصرالهی، رئیس میراثفرهنگی سقز هم، گفت زیویه یکی از مهمترین محوطههای مانایی با ظرفیتهای کمنظیر است. او تأکید کرد زیویه با سابقه طولانی کاوش، زیرساختهای موجود و آثار ارزشمندش، قابلیت ثبت جهانی دارد و احداث موزه در سقز نیز بهدلیل حجم زیاد یافتهها ضروری است.
جبرئیل نوکنده، رئیس موزه ملی ایران نیز در صحبتهایی تأکید کرد تأکید کرد که یونسکو تنها آثاری را در فهرست جهانی ثبت میکند که دارای ارزش برجسته جهانی باشند. جبرئیل نوکنده اظهار کرد این ارزشها در زیویه کاملاً مشهود است؛ از ویژگیهای شاخص هنری گرفته تا معیارهای اصیل میراث فرهنگی که قابلیت ثبت جهانی را دارند.
یوسف حسنزاده، رئیس گروه پژوهش موزه ملی ایران، در سخنرانی خود با عنوان «زیویه؛ هشت دهه پس از اکتشاف»، روند کشف و شهرت جهانی این محوطه را مرور کرد. او یادآور شد که آثار منتسب به زیویه امروز در ۱۳ موزه معتبر جهان نگهداری میشود؛ موضوعی که نشاندهنده جایگاه بینالمللی و اهمیت کمنظیر این محوطه در باستانشناسی ایران و منطقه است.
