نقدی بر نصب سردیس “سید محمد صفایی”
در چند جلسه که در خدمت دوستان کمیسیون فرهنگی شورای شهر سقز حاضر شدم مخالفت خود را با نصب سردیس مرحوم “سید محمد صفایی” ابراز نمودم، اتفاقا بسیاری از دوستان با نظر بنده همراه و موافق بودند، حال چگونه شد که سردیس ساخته شده که شباهت چندانی با مرحوم هم ندارد نصب شده است خود داستانی دارد که در این مقال نمیگنجد.
مخالفت بنده نه با هنرمند مرحوم “سید محمد صفایی که اتفاقا از ایشان خاطرات شادی دارم و برایم در حد و اندازهی هنرمند بودنشان قابل احترام است. بلکه به جهت ارج و قرب ایشان به نسبت هنرمندان حوزه موسیقی در سقز برمیگردد، هنرمندانی که در سقز تولد یافته و به رحمت حق رفتهاند و یا هنوز در قید حیات هستند و عمرشان طولانی و با عزت باشد.
من معتقدم و اصولا اینگونه است که تندیس و سردیس هرشخص نامداری را در زادگاهش نصب مینمایند و اگر قرار است سردیس هنرمندی از حوزه موسیقی در سقز نصب گردد، آیا اولویت با اشخاصی چون برادران زێ زێ و مخصوصا مرحوم کاک حسین شوخکمان است یا مرحوم سیدمحمد صفایی؟! حق با استاد رشید فیضنژاد، جناب رسول میرزاپور، صدیق ظهری، مرحوم نیکبین و … که موسیقی سقز وامدار آنهاست، همچنین احمد حسنزاده، مرحوم غریب خدریار، محیالدین فرجی، محمدخان ناهید و مرحوم فیضالله خان ناهید، میرهکه و … که همگی از بزرگان موسیقی سقز هستند!
هر کدام از این عزیزان خالق چندین آهنگ و آواز ساخته خودشان هستند. بعنوان مثال امروزه بزرگترین خوانندگان کورد افتخارشان بازخوانی آوازهای مرحوم کاک حسین شوخ کمان است. اگر بحث چندسال زندگی کردن مرحوم صفایی در سقز است که خواننده بیبدیل و نامدار کورد “حسن زیرک” نیز سالها در سقز ساکن بوده است و در سقز نیز همسرگیری کرده است! پس چرا مجسمه ایشان را در سقز نمیسازید؟ چون اصالتاً بوکانی بوده و سردیس و مجسمه او در بوکان ساخته شده است.
مخالفت من به این دلایل است و هنوز هم مخالف نصب سردیس سید محمد صفایی در سقز هستم، استاد مظهر خالقی سالها در سقز آموزگار بوده و هنوز هم خواننده نشده بود که در سقز سکونت داشت، چرا سردیس او را نمیسازید؟ ساخت سردیس بزرگان سقز در حوزههای مختلف اجتماعی، علمی، هنری، ورزشی و… کار شایستهای است ولی باید هم به جایگاه شخص توجه داشت و هم به ساخت تندیس و یا سردیس.
این روزها ساخت و سفارش سردیسها و نصب آنها در پارک شهر نه بر اساس منطق و همفکری که ظاهراً بر اساس امیال و ارتباطات شخصی است! و همین موضوع هم به اصل کار و هم هدف لطمه میزند. البته که ساخت سردیس سیدمحمد صفایی نیز هیچ شباهتی به ایشان ندارد، همانگونه که سردیسهای مرحوم شیخ نافع و محمد پوریان نیز شبیه آنها نیستند!
